Feeds:
Berichten
Reacties

Posts Tagged ‘werken in het buitenland’

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.

Vandaag 90 jaar geleden vond de socialistische revolutie plaats. Sinds 2001, tien jaar na de onafhankelijkheidsverklaring van Kirgizstan, wordt deze gedenkwaardige gebeurtenis opnieuw gevierd met een officiële vrije dag. De voormalige president van Kirgizstan, Askar Akayev, zwichtte voor het verzoek van de communistische lobby en zo kwam het dat een oude traditie in ere werd hersteld. Dit is opmerkelijk, aangezien 7 november bij mijn weten behalve hier en in Wit-Rusland in geen van de voormalige Sovjetrepublieken meer ‘Dag van de Grote Oktoberrevolutie’ wordt genoemd en niet langer als nationale feestdag geldt.

De meeste studenten weten niet waarom ze vandaag vrij hebben en flaneren nonchalant langs het standbeeld van de revolutie waar een orkest speelt en oudjes met rode vlaggetjes in de hand een walsje wagen. Geen grote parades, vlagvertoon en hoerageroep meer op het plein. Lenin is enkele jaren geleden van zijn centrale positie naar een minder opvallende plaats gemanoeuvreerd, maar verstokte communisten weten hem nog te vinden en brachten hem vanmorgen eer.

Advertenties

Read Full Post »

Volle agenda

Ik heb 123 vrije uren in de week, de lunchpauzes niet meegerekend. Het Bishkekse tempo in aanmerking genomen is dit in effectieve tijd minder. Mijn agenda voor de avonden en weekeinden raakt Nederlands vol en wedijvert in drukte met de werkweek. Ik hoef me niet eenzaam te voelen ook al woon ik alleen en waar ik al voor waarschuwde, dreigt bewaarheid te worden: ik neem weinig tijd om te schrijven. Dit alles heeft als vrolijke reden dat ik lekker aan het leven ben.

De herfst is het seizoen voor bruiloften. De hele dag horen we trouwauto’s toeterend door de stad toeren. Een daarvan vervoerde afgelopen vrijdag Salkynai, de jongste dochter van de vrouw bij wie ik in 1996 en in 1998/1999 in huis woonde. Zij was 12 jaar en ging nog naar zomerkamp toen ik haar leerde kennen. Tweeëneenhalf jaar later begroeven we haar moeder. Nu ben ik een van de 300 gasten op haar bruidsbuffet, dat verloopt zoals het hoort op een Kirgizische bruiloft: de bruid zit in haar weelderige witte jurk met de bruidegom en hun getuigen aan een tafel op een podium, de gasten aan lange schragen aan hun voeten. Een Russische zanger die vloeiend Kirgizisch spreekt – een zeldzaamheid – praat als toastmaster de avond aan elkaar. Oudere familieleden houden ellenlange speeches met gelukwensen die weggedronken worden met wodka. Jongeren spelen onder begeleiding van de toastmaster wedstrijdjes waar ze prijzen mee winnen. Ze drinken Fanta en bier en wijn. Er worden op schelle toon liedjes in de microfoon gezongen door tantes van boven de vijftig en de band speelt Russische en Europese pop om op te dansen. Om twaalf uur ’s avonds worden tientallen schalen vol schapenkoppen binnengedragen – voor elke tafel twee – plus de bijbehorende schalen met een soort van tagliatelle waaroverheen fijngesneden vlees is gestrooid. Je behoort dit gerecht met vijf vingers naar binnen te slobberen. Aangezien iedereen tegen die tijd al ruimschoots verzadigd is, worden meteen de doggy bags rondgedeeld waarin de gekookte vleeshompen verdwijnen voor het ontbijt de volgende ochtend.

De vrijdag ervoor was mijn vriendin Elira jarig. Terwijl haar man voor zaken in Osh is en haar schoonzus op haar zoontje past, vieren wij het met haar vriendin Tsjinara in een restaurant. We hadden elkaar niet meer in deze samenstelling gezien sinds een bergkampeertocht drie jaar geleden. Inmiddels ben ik gescheiden, is Elira getrouwd en zwanger van haar tweede kind en heeft Tsjinara een tweejarig verblijf in Japan achter de rug. De avond is te kort en de live band speelt te luid om volledig bij te praten, maar een begin is gemaakt.

Nog steeds loop ik elke zondag hard met Alymkhan, daarnaast ga ik op aanraden van Erdzjan naar ballroom dansles. In de theaterzaal van een basisschool in een van de microrayons (buitenwijken) van de stad brengt een Russische kosmopoliet een gemengd gezelschap de beginselen van de foxtrot, wals, tango en samba bij. De beginnergroep van zo’n vijfendertig Kirgiezen en Russen en ik – meer vrouwen dan mannen – in de leeftijd van 15 tot 50 jaar komt elke zaterdag en zondag bijeen in de koude zaal met afgebladderde kozijnen. We dansen onder kleurige kindertekeningen op kapotte houten planken.
Ik had me begin oktober bij de groep gevoegd voor een proefles en had mijn mond nog niet opengetrokken of de dansleraar richtte zich tot mij met de tot vervelens toe gestelde vraag: ‘Where do you come from?’ Sinds hij erachter is gekomen dat ik vloeiend Russisch spreek, vraagt hij me regelmatig om de vertaling van een dansterm naar het Engels. Die hij zelf uitstekend kent en ik niet. Op de een of andere manier weet hij me altijd te vinden om met hem een dansfiguur voor te doen. Misschien omdat ik de langste in het gezelschap ben, iets dat me in Nederland zelden overkomt. Om mijn danskunst zal het in ieder geval niet zijn, want ik liep bij aanvang al vier lessen achter en bak er nog weinig van. Mijn danspartner heeft ook wat lessen gemist. Dat betekent extra oefenen en privéles doordeweeks.
‘Oh, dat feminisme!’ vervloekt de dansleraar hartgrondig als ik niet wacht op zijn aanwijzing: ‘In de dans moeten mannen slim en duidelijk zijn en vrouwen moeten aanvoelen wat ze bedoelen en zich laten leiden.’ Hij zegt dat het in het dagelijks leven andersom is: daar moet een man de gevoelens van de vrouw sturen naar haar behoefte. In het leven zelf moet de man dus weten wat de vrouw wil, maar de conclusie blijft dat de vrouw zich moet laten leiden. Verloochen ik mijn Nederlandse opvoeding als ik deze logica langs me heen laat gaan?
De stemming is ontspannen, zelfs een beetje uitgelaten als ik voor mezelf spreek. Het is prettig om na een werkweek op kantoor wat te ‘bewegen op muziek’. Geheel in de sfeer van de rolverdeling in de dans, die naadloos aansluit bij de Russische machocultuur, trakteert mijn danspartner me na afloop op een etentje. En de volgende dag weer, na het bezoeken van een danswedstrijd in het Sportpaleis. Hij is ook een buitenlander, dat wil zeggen: een Tsjoewasj, behorend tot een etnische minderheid in Rusland, hier op dienstreis tot het einde van het jaar. Samen ontdekken we het uitgaansleven in de stad.

Inmiddels is in Nederland de wintertijd ingegaan. Zo niet hier, daardoor is het tijdsverschil met een uur toegenomen tot vijf. Het koelt ’s nachts al flink af in Bishkek, maar de centrale verwarming in de stad wordt vanaf 5 november pas aangesloten als de temperatuur overdag beneden de 8 graden komt.

Read Full Post »

Ik word hier gezien als de expert uit Europa. Daarom heb ik vanmiddag op verzoek een praatje gehouden (dat ze hier seminar noemen – ‘om goede sier mee te maken’ zeggen mijn Kirgizische vrienden) over de Nederlandse asielprocedure voor de medewerkers van de Staatscommissie voor Migratie en Werkgelegenheid, een lokale rechtshulporganisatie en enkele medewerkers van de UNHCR. Terwijl Zam conferentiemappen met pennen en blocnotes liet samenstellen, serviesgoed klaarzette dat de vrouwelijke medewerkers gezwind afwasten en thee met taartjes, chocolaatjes en koekjes aan liet slepen, probeerde ik me op de voorbereiding van mijn powerpointpresentatie te concentreren.

Van de afdeling Communicatie van de Immigratie- en Naturalisatiedienst had ik eerder deze week per email brochures over de asielprocedure in het Russisch toegestuurd gekregen. Ik heb ze uiteindelijk in het UN Huis laten uitprinten, want we wachten al een week op nieuwe cartridges en de kopieermachine van de afdeling moet handmatig gevoed worden. UNHCR betaalt voor materiaal, maar de afdeling Asiel van het Staatscomité voor Migratie en Werkgelegenheid heeft de minste prioriteit. Dus hollen de medewerkers naar andere afdelingen op zoek naar nog wel werkende printers totdat er weer geld voor verse inkt beschikbaar is. Ik was op mijn zoektocht naar een minder arbeidsintensieve kopieermachine bij het verkeerde ministerie beland. Nadat ik daar op mijn verzoek om collegiale hulp de botte reactie kreeg dat ik als vreemde geen toestemming had om van hun kopieermachine gebruik te maken, besloot ik de weg van de minste weerstand te kiezen en een wandelingetje naar het UN Huis te maken.

De powerpointpresentatie in het Engels is door de UNHCR met spoed naar het Russisch vertaald en vanmorgen gereed gekomen. Ik ben blij dat het achter de rug is. Het valt niet mee om in Russisch juridisch jargon een voordracht te houden, blijkt. Maar ik geloof dat de toehoorders de materie interessant vonden. Inmiddels hebben alle medewerkers het pand verlaten en ga ik afsluiten voordat het donker wordt. De lampjes in mijn werkkamer zijn doorgebrand – ze zorgen ervoor dat we geen overuren maken.

Read Full Post »

Voor wie mij een kerstkaartje wil sturen of op bezoek wil komen: stuur me een mailtje en ik laat je mijn nieuwe adres weten.

Voor de Bishkek-kenners: in het blok waar de straten Sovjetskaja en Bokonbajeva elkaar kruisen. Een rijkeluisbuurtje, zeggen Kirgiezen. Dat mag dan zo zijn, mijn appartement heeft nog geen ‘Euroremont’ gekregen: een verbouwing op z’n Europees, inclusief aanschaf van bijbehorende luxeartikelen als een magnetron, digitale telefoon, stille koelkast en modern gasfornuis. Ik moet het doen met oude Sovjetspullen die dichtgesmeten, opengerukt en losgewrikt moeten worden. De eerste dagen kostte het me een kwartier om mijn appartement binnen te komen. Eerst de gezamenlijke buitendeur, die met een code vergrendeld is en vervolgens met een hendeltje opengewroet moet worden. Daarna de voordeur, waarvan de twee sloten alleen meewerken als je hun gebruiksaanwijzing kent. Maar ik leer ermee overweg te gaan.

‘Waarom heb je een tweekamerappartement nodig?’ vragen Kirgiezen, die zo’n woonruimte met vier of vijf personen delen. Het is voor hen moeilijk te begrijpen dat iemand in haar eentje wil wonen en dan nog zo ruim. Maar ik ben blij met mijn privacy en verheug me erop dat ik vrienden en vriendinnen thuis kan uitnodigen.

Het stratenpatroon van Bishkek is in de vier windrichtingen aangelegd en inwoners oriënteren zich overeenkomstig. De indeling van mijn appartement is aangepast aan de zonnegang: ik word gewekt door een zachte zon en het krassen van de kraaien die vanuit de bergen naar de vallei zijn gekomen om te overwinteren. De zonsondergang zou ik vanuit de woonkamer kunnen zien als ik rond die tijd thuis zou zijn, wat meestal niet het geval is. Het appartement is gelegen op vijftien minuten loopafstand van mijn werk in het centrum van de stad. In de buurt is een bazaartje met groenten en fruit, noten en brood en een supermarkt uit de keten die jarenlang met monopoliepositie in het bezit was van de voormalige president Akayev.

Read Full Post »

Van de tien medewerkers in het Staatscomité hebben er de afgelopen maand twee gevast. Zam niet. Toen ik op een ochtend om negen uur ‘s morgens onaangekondigd op de deur van haar kabinet aanklopte om mijn planning met haar te bespreken, trof ik daar een theekransje aan. Verschrikt, als betrapt, keken de dames op en een fractie van een seconde leek geen van hen een juiste openingszin uit te kunnen brengen. ‘Kom erin,’ haastte Zam zich toen te zeggen. Op gastvrijheid kan de Kirgizische mens altijd terugvallen. ‘Drink thee met ons, proef wat van het fruit.’ Maar ik voelde dat mijn komst zeer ongelegen was en verontschuldigde me. ‘Zal ik later langskomen?’ Zam stemde schijnbaar opgelucht in, ik kreeg een stukje appel en een traditioneel gefrituurd deegbaksel in mijn handen gedrukt en voordat ik het wist, stond ik weer op de gang. Ik heb de traktaties maar in het trappenhuis opgepeuzeld om mijn vastende kamergenoot te sparen. De ramadan werd afgelopen vrijdag op het Ala Too Plein afgesloten met een gezamenlijk gebed, dat ieder jaar beter bezocht wordt. Als semi-ambtenaar had ik een officiële vrije dag.

Vanochtend hebben we in de kamer van Zam met alle medewerkers thee gedronken aan een ontbijttafel vol boorsok, tokotsj (Kirgizische gefrituurde deegwaren), lepjosjki, tandyr nan (rond witbrood uit de steenoven) en een schaal met paardenvlees. Er wordt gezegd dat de ramadan een periode van stilte voor de storm is geweest. De ontevredenheid over de stijgende prijzen voor basisbehoeften als brood, melk, boter en suiker neemt toe. Bovendien wordt op 21 oktober een referendum gehouden over een lang slepende kwestie met betrekking tot de grondwet en (het al dan niet inperken van) de macht van de president ten gunste van het parlement. De Tulpenrevolutie die Akayev in het voorjaar van 2005 ten val bracht, is het begin geweest van een nieuwe traditie van demonstraties en protesten. Wat NGO’s gedurende de jaren ’90 vruchteloos hebben proberen te bereiken, namelijk een civil society, is uitgegroeid tot een fenomeen waar velen al hondsmoe van zijn. En toch staat dat de barometer weer op storm. Ik ben benieuwd of die een dezer dagen zal losbarsten. Aangezien ik aan de rand van het Ala Too Plein werk, dat vanwege de nabij gelegen regeringsgebouwen gewoonlijk het epicentrum van de onrust is, kom ik daar ongetwijfeld snel achter.

Read Full Post »

Ik heb in Kirgizstan nog nooit alleen gewoond en hoewel ik uitzie naar een eigen plekje in Bishkek, zal ik de vanzelfsprekendheid van het vertrouwde gezelschap waarin ik tot nu toe verkeer ook missen.

Alymkhan, een 20-jarige nicht van Tsjoro die Chinees studeert, probeert me in het guesthouse van haar oom te houden. Zij is het enige familielid van de jongere generatie dat in huis woont. Meer dan vroeger trekken we met elkaar op. Zo koken we vaak voor wie er mee eet: toeristen en inwonende familieleden. En afgelopen zaterdag hebben we samen aan de rand van de stad hardgelopen. We werden een beetje vreemd aangekeken door voorbijgangers (Kirgiezen zijn liever lui dan moe – geven ze zelf grif toe), maar zijn vastbesloten het tot een gewoonte te maken totdat de sneeuw het ons zal beletten. Alymkhan kan de winter al ruiken.

Zondag kochten we in warenhuis Tsum een koffiezetapparaat voor toeristen die het hier moeten doen met MacCoffeepoeder of Nescafé kruimels. En voor onszelf niet te vergeten. In de supermarkt wisten ze niet wat koffiefilters waren, maar ontdekte ik tot mijn vreugde wel Douwe Egbertskoffie. Zo in onze sas waren we met het koffiezetapparaat, dat we tot half elf ‘s avonds kopjes koffie weggeslobberd hebben en vervolgens urenlang wakker hebben gelegen. Alymkhan vertelde de volgende avond dat ze ‘s ochtends opnieuw koffie had moeten drinken om wakker te worden na een korte nachtrust. Ze is naar college gestuiterd.

Tsjoro’s broer Erdzjan helpt me bij het zoeken naar een flatje. We hebben de vrijdagkrant doorgespit op advertenties voor 2-kamerappartementen. Het eerste appartement dat we bekeken, was in prima staat en gunstig gelegen, maar ik wilde kunnen vergelijken en we zochten verder. Terwijl we de ene kakkerlakkenbouwval na de andere bekeken, werd onze eerste bezichtiging verhuurd. Er bleef nog een reële variant over, maar die viel af omdat de huisbazin tweeëneenhalve maand te kort vond. Hoe moest ze huurders vinden voor rest van de winter? In de herfst, na de oogst, komen veel Kirgiezen vanuit de dorpen naar de stad om bij te verdienen. Ze zoeken allemaal woonruimte. De vraag in hartje winter is gewoonlijk kleiner. Veel stedelingen hebben in de tijd dat appartementen nog betaalbaar waren, onroerend goed gekocht om te verhuren. Omdat mijn minder marktgerichte bekenden niets in de aanbieding hebben, doe ik een beroep op de UNHCR, die een commercieel verhuurbemiddelingsbureau inschakelt. Vanavond schouw!

Read Full Post »

Op mijn vinger jeukte nog een muggenbult toen vorige week de sneeuwwolken samenpakten boven de stad en ik alvast op zoek ging naar de nepbontjas die ik ooit van mijn ex-schoonvader heb gekregen om te voorkomen dat mijn eierstokken zouden bevriezen, waardoor ik hem geen kleinkinderen zou kunnen baren. Ik droeg hem jaren geleden in Kirgizstan weleens, meer voor de grap dan tegen de kou, want ik zie erin uit als een ijsberin. Maar ik kon het monster niet vinden. Waarschijnlijk hebben mijn ex-schoonfamilieleden hem aan een dankbare nieuwe eigenaar toebedeeld. Vanuit de bergen kwamen toeristen met zongebruinde gezichten, pikhouwelen en vol verhalen over ijsklimmen het guesthouse binnenstampen.

Toch was het vandaag weer lekker warm herfstweer en heb ik van de middagpauze dankbaar gebruik gemaakt om een wandelingetje te maken. Ik kuier over ‘Derzhinka’, na de onafhankelijkheid omgedoopt tot Boulevard van de Vrijheid. De mooiste straat van de stad strekt zich met straatmeubilair in verse legokleuren tussen de eiken voor me uit. Op houten bankjes vleien meisjes zich tegen hun vriendje aan, kinderen schommelen wild onder krullerige lantaarns, mannen lopen met suikerspinvaandels rond en de verkoopsters in de kioskjes hebben nog ijs in de aanbieding alsof het hoogzomer is. De weersvoorspelling voor aanstaande zondag is maar liefst 30 graden, bij een nachttemperatuur van 12 graden. De herfst wordt hier ook wel ‘het fluwelen seizoen’ genoemd.

Read Full Post »

« Newer Posts - Older Posts »